منظر شهری باید حریم امن زندگی شهروندان باشد
سپهرغرب، گروه شهر: امروزه 8 نوع آلودگی در بیشتر کلان شهرها دیده میشود: آلودگی هوا، آب، نور، صوتی، رادیو اکتیوها، مغناطیس، حرارتی و آلودگی منظر.
درحال حاضر یکی از مهمترین آسیبهای شهری بر پیکر شهرها ناشی از آشفتگی و اغتشاش بصری است. ساختمانهای ناهمگون با بافت مجارو، الحاقات غیر اصولی دودکشها، کانالهای کولر و سیستمهای تهویه، حصارکشی بالکنها، تغییر شکل خود سرانه فضاهای عمومی موجود درنمای ساختمانها و تبدیل آنها به انباری و فضاهای رها شده و متروکه، خانههای کوتاه و بلند با پنجرههای بدقواره و شیشههای رنگ به رنگ که بی هیچ تناسبی کنار هم چیده شده اند، پوسترها و برچسبهای تبلیغاتی که تا بلندترین ارتفاع تیرهای چراغ برق و درهای فلزی خانهها چشم را میآزارد، افزایش حجم تبلیغات محیطی و بی توجهی به شیوه هماهنگ آذین بندی و زیباسازی شهر، اغتشاش در طراحی سر درمغازهها، همه و همه در سالهای گذشته، بافت شهرها را به چشماندازهای آشفته و ملال آور تبدیل کرده است.
فضایی که امروز بالکن نامیده میشود. در دوران قدیم که فضاهای بیرونی بازتر بود و ایوانها چشم انداز زیبایی داشتند، موجب آرامش اعصاب بودند؛ اما در شرایط شهرسازی کنونی، بالکنها کار کرد خود را از دست دادهاند و صرفاً به منظور فضایی اضافی برای قرار دادن وسایل غیر ضروری در نظر گرفته میشوند.
تبلیغات عنان گسیخته، محدودترین فضاهای قابل استفاده شهرها را نیز در سیطره خود گرفتهاند. حتی دیوارهایی که عبارت «نصب هر گونه آگاهی پیگرد قانونی دارد» بر پیکر آنها حک شده نیز از هجوم بر چسب تبلیغاتی در امان نماندهاند. درحالی که منظر شهری باید حریم امن زندگی شهروندان باشد نه جولانگاه پیامهای تبلیغاتی. نبود تناسب ارتفاع ساختمانی در یک بافت محدود محلی و منطقهای، سیما و منظر شهر را مخدوش کرده است.
بر اساس تکالیف قانونی شورای شهر، سازمان زیباسازی موظف است تا برای رفع مسائل مرتبط با آلودگی نوری و آلودگی بصری برنامه ریزی نموده و اقدامات لازم را در این خصوص صورت دهد.
با این حال میتوان راهکارهایی را برای سامان بخشیدن به بحث تبلیغات شهری به ویژه تبلیغات محیطی پیشنهاد داد مانند: تدوین و اجرای طرح جامع نور پردازی شهر تهران با تأکید بر شاخصهای زیست محیطی و منظر شهری، تدوین و اجرای طرح جامع مبلمان شهری با تاکید بر شاخصهای زیست محیطی و منظر شهری، تعامل همه جانبه بین کلیه نهادها و ارگانهای سیاست گذار در امر توسعه پایدار و مدیریت شهری و ایجاد یک کار گروه مشترک جهت کنترل اغتشاش بصری در سطح شهر تهران، وضع قوانین مؤثر جهت کنترل آلودگی بصری و ایجاد هماهنگی بین عناصر تشکیل دهنده منظر شهری، فرهنگسازی و ایجاد مسئولیت و انگیزه مشارکت در شهروندان جهت رفع آلودگیهای بصری از چهره شهر.
همچنین تعهد هرچه بیشتر شهرداریها نسبت به انجام وظایف خود در راستای بهبود سیمای شهری جهت الگوسازی درمیان شهروندان جهت انجام وظایف شهروندی خود را نیز میتوان به عنوان یکی از راهکارهای اساسی برای سامان بخشیدن به مقوله تبلیغات محیطی بر شمرد.