اخیرا موضوع ترخیص بدون مجوز بازارگاه 80 هزار تن ذرت دامی از یکی از گمرکات کشور جنجال زیادی به پا کرد، نکته جالب توجه که کمتر رسانه‌ای به آن توجه کرده اینکه شرکت صاحب کالا اصولا ارتباطی با تولید محصولات دامی نداشته بلکه در حوزه تولید محصولات غذایی مثل نشاسته ماکارونی و... فعال بوده است.

پیگیری خبرنگار تسنیم نشان می‌دهد، سالیانه یک‌میلیون‌تن ذرت در داخل کشور تولید می‌شود. این درحالی است که 9 میلیون‌تن برای مصارف خوراک دام باید در اختیار کارخانجات و واحدهای مربوطه قرار گیرد. از سوی دیگر 1.5 میلیون‌تن نیز برای صنایع تبدیلی تخصیص می‌یابد. همچنین معمولا 1.5 میلیون‌تن نیز برای ذخایر راهبردی کشور ذخیره می‌شود. با توجه به نیاز مبرم دامداران و مرغداران داخلی به خوراک دام و طیور اقدام مشخصی برای قطع وابستگی آن از واردات صورت نگرفته است.

به این نکته باید توجه شود که محصولاتی مثل فروکتوز، نشاسته و گلوکوز و در نهایت (الکل) از فرآورده‌های مهم ذرت هستند که در صنایع مختلف غذایی کاربرد دارند. از طرف دیگر نکته‌ای که باید مورد توجه قرار گیرد اینکه تا سال 1398 هیچ‌گونه قیمت‌گذاری روی عرضه این محصولات وجود نداشته است. علی‌رغم این که از تیر‌ماه سال گذشته این محصولات نیز شامل قیمت‌گذاری سازمان حمایت از تولید‌کنندگان و مصرف‌کنندگان شدند اما در بازار آزاد تا 200 درصد افزایش قیمت را هم تجربه کردند.

تحقیق از منابع مختلف مرتبط با موضوع نشان می‌دهد، در سنوات اخیر بخشی از ارزِ با ارزش 4200 تومانی به صورت واضح و بدون هیچ پرده‌پوششی به جای آنکه برای تامین خوراک دام دامداران و مرغداران صرف شود در اختیار صنایعی قرار گرفته که محصولات نهایی آن‌ها اقلامی مثل نوشابه و شیرینی و... می‌باشد!

بر این اساس، نشاسته تولیدی از ذرت وارداتی و تولید داخل در صنایع غذایی و شیرینی، فروکتوز در نوشیدنی‌ها و دکستروز در صنایع دارویی (که این اقلام اخیرا با افزایش قیمت نیز مواجه بوده‌اند) استفاده می‌شود.

نکته جالب توجه اینکه قیمت گلوکوز تقریبا در بازار دو برابر شده و نزدیک به 8 هزار تومان فروخته می‌شود. بنابرین سوالی که وجود دارد این است که چرا ارز در اختیار این شرکت‌ها به نیمایی تغییر نکرد تا محصولاتی که استراتژیک نبوده و قیمت‌گذاری آن‌ها نیز مشخص نیست با ارزی غیر از ارز دولتی تامین شوند؟ آیا بانک مرکزی اطلاع دارد ارز 4200 تومانی که این حجم از جنجال در یکی دو سال اخیر حول‌وحوش آن راه افتاده است به جای خوراک دام در اختیار چه شرکت‌هایی قرار می‌ گیرد؟

از سوی دیگر وزارت صمت بر چه مبنایی مجوز تولید فرآورده‌های پایه ذرت بیشتری را صادر کرده است؟ چرا که همان‌طور که در مقدمه اشاره شد با توجه به نیاز مبرم دامداران و مرغداران داخلی به خوراک دام و طیور اقدام مشخصی برای قطع وابستگی آن از واردات صورت نگرفته است.

سوال سومی که وجود دارد این است که سازمان دامپزشکی آیا برای ذرت‌های دامی که با هدف پوشش نیاز کارخانجات خوراک دام وارد شده‌اند اجازه ترخیص جهت مصرف انسانی را می‌دهد یا خیر؟ در واقع اگر این اقدام قانونی صورت می‌گیرد چرا به جای دامپزشکی، سازمان غذا و دارو برای این محصولات مجوز نمی‌دهد؟!