ضرورت تدوین پیوست فرهنگی، اجتماعی پارک منطقهای اکباتان
سپهرغرب، گروه خبر - طاهره ترابیمهوش: امروزه گردشگری به عنوان یکی از مهمترین صنایع توسعه پایدار، فرصت بزرگ فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی را در شهرها به وجود میآورد، بر اساس چنین ویژگی، امروزه گسترش فضاهای باز جمعی و ایجاد مراکز فراغتی و تفریحی مدرن یکی از اهداف مهم برنامهریزان مدیریت کلانشهرهای جامعه در حوزه گردشگری شهری است، توسعه گردشگری شهری با ارتقای ابعاد کمی و کیفی با حداکثر بازده یکی از مهمترین فعالیتهای عمده مدیریت اجرایی شهرها در عصر حاضر است.
به واقع گردشگری شهری یا تفریح شهری، بخشی از گذران اوقات فراغت شهروندان عصر پسامدرنتیه است این نوع صنعت شهری، حد فاصل گذاران اوقات فراغت در خانه و خارج از شهر است گردشگری شهری به آن بخشی از گذران اوقات فراغت گفته میشود، که در محدوده سکونت شهری شهروندان و فضاهای باز درونشهری از جمله پارکها، شهربازیها و غیره شکل میگیرد. رشد چنین صنعتی توانسته بخشی از نیازها و فعالیتهای فراغتی مستمر شهروندان را ارضا کند در حال گسترش و تداوم است.
گسترش این نوع فضای گردشگری در سطح توسعه محلی پایدار و در نهایت توسعه ملی علاوه بر تأمین اهداف اقتصادی، زیستمحیطی، تعادلبخشی در گذران اوقات فراغت، تأمین سلامت جسمی و روانی که با خود به همراه میآورد و درعین حال نقش بارزی در جذب توریسم خارجی و داخلی برای یک سیستم مدیریت شهری با برنامهریزی پیچیده و چندوجهی را به همراه دارد که مدیران شهری زیرک و آیندهنگر هیچگاه از توجه به این فرصت غافل نمیشوند.
مدیریت شهری همدان طی سالهای اخیر با ارائه طرحهایی همچون احداث پارکهای منطقهای پیگیر اجرایی شدن این فضای گردشگری در شهر است به طوریکه احداث پارک کوهستانی 102 هکتاری ولایت و ایجاد پارک طبیعی 237 هکتاری «اکباتان» در همدان نمونه بارزی از پیگیریها است.
به گفته مدیرکل منابع طبیعی استان همدان اسفندیار خزایی درخصوص پارک اکباتان برای احداث این پارک مطابق با مفاد قرارداد ماده 3 تفاهمنامهای با شهرداری منعقد شده که بر مبنای این ماده قانونی بهرهبرداری در قالب طرح ارائه شده به دستگاه مجری و نظارت به منابع طبیعی واگذار میشود، طبق تفاهمنامهای که با شهرداری منعقد شده است درخصوص پارک اکباتان اجرایی شدن این طرح شرح خدمات قانونی دارد و دقیقاً درصد فضای سبز و سطح اشغال سازهها مشخص میشود پس بنابر همان ماده واحده سازههای ساخته شده نباید سنگین باشد و مسائل مختلف باید در بهسازی، بازسازی و سبکسازی و زیباسازی این پارک طبیعی لحاظ شود لذا با توجه به اهمیت این موضوع بر آن شدیم تا دراین باره با رضا زمانی معاون برنامهریزی و امور عمرانی فرمانداری شهرستان همدان و نیز اکبر کاوسی امید رئیس کمیسیون برنامه، بودجه و مالی شورای اسلامی شهر همدان گفتگویی را ترتیب دهیم که در ادامه میخوانید:
معاون برنامهریزی و امور عمرانی فرمانداری شهرستان همدان با اشاره به اینکه 239 هکتار از اراضی منابع طبیعی در محدود سد اکباتان به شهرداری تحویل داده شده است گفت: به اذعان مدیران شهرداری طی گفتگویی که بنده با آنها داشتم اعتباری را بر اساس فاز بندیهای صورت گرفته در برآوردهای بودجه 98 پیش بینی کردهاند.
رضا زمانی خاطر نشان کرد: به نظر میرسد اعتبارات درنظر گرفته شده در بودجه 98 در خصوص مباحثی همچون طراحی فاز نخست پروژه خواهد بود.
وی با تاکید بر اینکه مسیر دسترسی به این مجموعه نیز باید مورد توجه مدیران شهرداری قرار گیرد عنوان کرد: مطالعات این پروژه دو بخش را شامل خواهد شد بخش نخست مطالعات مجموعه پارک و دیگری مطالعات راه دسترسی است.
زمانی با تاکید بر اینکه نظارت و پیگیری فرمانداری بر اجرای پروژههای این چنینی از اهمیت بالایی برخوردار است تصریح کرد: طی دو سال گذشته محورهای گردشگری شهر همدان احصاء شدهاند بهطوریکه مطالعات دامنه شمالی الوند به اتمام رسید.
معاون برنامهریزی و امور عمرانی فرمانداری شهرستان همدان افزود: بنابراین از آنجایی که یکی از محورهای شناسایی شده نیز محور سد اکباتان است لذا پیگیری اجرای پروژههای این چنینی در کارگروههای مرتبط شهرستانی مورد توجه قرار میگیرد.
رئیس کمیسیون برنامه، بودجه و مالی شورای شهر همدان با بیان اینکه بودجه در نظر گرفته شده در خصوص پارک از سوی شهر در سال 98 مطمئنا در بخش مطالعاتی و ایجاد زیر ساختهای اولیه است تصریح کرد: از آنجاییکه این پارک نیز قرار است علاوه بر دیگر محورهای گردشگری در محور سد اکباتان به یک از تنفسگاههای طبیعی در شهر همدان بدل شود پس در احداث آن رویکرد پارک جنگلی مورد توجه است بنابراین با اتمام مطالعات پروژه شهرداری از طریق جذب سرمایهگذار وارد فاز اجراخواهد شد.
اکبر کاوسی امید اظهارکرد: این پارک قرار است علاوه بر ارائه خدمات عمومی از طریق ایجاد زیرساختها مورد نظر در عرصه تفرجگاهی و نیز مراکز خرید مدرن نیز به شهروندان همدانی و گردشگران خدمترسانی کند.
معالوصف همانطور که در مطلع بحث عنوان شد پارکهای منطقه میتوانند نقش موثری را در حوزه گردشگری شهر ایفا کنند و درعین حال فضایی را برای گذاران اوقات فراغت خانوادههای پر مشغله امروز در شهری همچون همدان فراهم مینمایند برای نمونه شاید برای شما هم این مثال قابل درک باشد که در یکی از بوستانهای شهر دو دختر بچـه در حالی که راکت بدمینتون دردست دارند با پدرشان به در حال بازی هستند و مادر در گوشهای بر روی زیرانداز نشسته و با لذت این صحنه را در ذهنش ثبت میکند و یا اینکه شب هنگام چراغهای پارک روشن است و جمعیت داخل آن هیچ نسبتی با خلوتی خیابانها ندارند زن و مرد، دختر و پسـر و پیر و جوان در تابستانهای گرم طی سالهای اخیر خنکی هوای بوستان را غنیمت دانسـته و به صورت خانوادگی برای هواخوری و یا صرف چای به پارک آمدهاند اما پارکها آنقدر کوچک هستند که جمعیت داخل آن شبیه یک اجتماع به نظر میآید پس دراین بین میتوان با تعیین رویکرد خانوادهمحوری برای راهبرد اصلی احداث پارکهای منطقهای به تعامل شاد اعضای خانوادهها به عنوان اصلیترین هسته جامعه است میتوان اینگونه نتیجه گرفت که با لحاظ پیوستهای اجتماعی و فرهنگی از همین آغازین قدمهای احداث پارک منطقهای اکباتان ضمن پیشگیری از بسیاری از آسیبهای اجتماعی احتمالی در آینده با اجرای برنامههای شاد خانوادهمحور بهصورت هدفمند نشاط و سلامتی را در میان مردم تقویت کنیم.
به عبارت بهتر توجه به کارکردهای اجتماعی و فرهنگی بوستانها یکی از ضرورتهایی است که کمتر به آن توجه میشود کارکردی که در نهایت به تقویت روحی شـهروندان و آماده سازی آن برای تلاش در فعالیتهای روزمره منجر میشـود، در واقع کارکرد تفریحی این گونه پارکها به طور مشخص جایگزین قسمتی از کارکردهای تفریحی خانواده، روابط همسایگی، محلی و بازار شـده است با کوچک شدن مساحت خانهها نه تنها برای گذران اوقات فراغت بلکه گاه حتی برای گذران وقت با خانوادهها و اقوام به پارکهای منطقهای پناه میبرند پس امید میرود در پارک منطقهای سد اکباتان رویکرد خانوادهمحوری مورد توجه مدیران شهری قرار گیرد تا در آینده با توجه به پیشرفتهای روز افزون شهری این پارکها بتواند پاسخگوی نیاز و دغدغه روح خسته شهروندان و بخشی از نیازهای اجتماعی و فرهنگی آنان باشد.
