سپهرغرب، گروه خبر - طاهره ترابی‌مهوش: رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان در آستانه روز گل و گیاه از تنوع گیاهی استان همدان برای زیبا نمودن شهرهای و فضای سبز آن‌ها خبر داد و گفت: خانواده رزاسه با طول عمر هفت ماهه و آب‌بری اندک، نسترن، اسطوخودوس و دیگر گیاهان دارویی و درختان سنجد با انعکاس نور در شب می‌توانند تابلوهای بسیار زیبائی در گوشه گوشه شهرهای استان همدان پدید بیاورند.

از سال 84 با درخواست اتحادیه گل و گیاه کشور و همکاری وزارت جهاد کشاورزی، دفتر گل و گیاه و شورای عالی انقلاب فرهنگی، 25 خردادماه به‌عنوان روز ملی گل نام‌گذاری شد.

حضور گل و گیاه در فضای عمومی بستر بسیار مناسبی برای آرامش روح و روان انسان ایجاد می‌کند به‌گونه‌ای که اغلب روان‌شناسان بر تأثیر روانی گل بر روی انسان‌ها تأکید کرده‌اند از سوی دیگر گل و گیاه به دلیل تولید اکسیژن می‌تواند شرایط بصری فضای عمومی را بهبود بخشد.

آنچه مسلم است اینکه ارتباط با طبیعت و لذت بردن از مناظر زیبای آن راهی ساده، اما مهم جهت کسب آرامش و تلطیف روح و روان آدمی است که دراین‌بین کاشتن گل و گیاه و یا دریافت هدایایی مانند گل می‌تواند بیش از هر چیز شادی و طراوت را به انسان هدیه دهد خریدن گل، کاشتن گل و گیاه و به‌طورکلی نگاه کردن به گل باعث برانگیخته شدن احساس شادی، آرامش و طراوت، مثبت اندیشی و دوری از غم و اندوه می‌شود.

نکته جالب‌توجه درباره نقش گل در سلامت روحی _ روانی افراد آن است که فرد با تماشا کردن به گل و گیاه و لذت بردن از طراوت، رنگ و عطر زیبای آن می‌تواند حتی روحیه نامتعادل از مشکلات خود را تغییر داده و به حالت طبیعی بازگرداند؛ درواقع گل عاملی جهت تعدیل رفتار در طول شبانه‌روز بوده و هر بار نگاه کردن به گل عاملی جهت ایجاد یک اتصال عصبی مثبت در مغز است به‌طوری‌که طبق مستندات پژوهشی موجود؛ گل و گیاه به‌سرعت می‌تواند روحیه شخص را تغییر داده و او را شاد و هیجان‌زده کند، لبخند، نخستین و مهم‌ترین نشانه این تغییر است چیزی که این روزها در زندگی شهرنشینی برای مواجه با مشکلات پیش‌ِرو کمبود آن احساس می‌شود بر این اساس ازآنجایی‌که اغلب در محیط‌های شهری این شهرداری است که با ایجاد فضای سبز در نقاط مختلف شهر روح و جانی دوباره می‌بخشد و درعین‌حال ازآنجایی‌که فضای سبز شهری بخشی از فضاهای باز شهری است که عرصه‌های تحت استقرار درختان، درختچه، گل‌ها‌، چمن‌ها و سایر گیاهان بر اساس نظارت و مدیریت انسان، با در نظر گرفتن ضوابط‌، قوانین و تخصص‌های مرتبط به آن، برای بهبود شرایط زیستی و رفاهی شهروندان حفظ‌، نگهداری یا احداث می‌شوند بر آن شدیم تا به بهانه روز و گل و گیاه با پرداختن به ظرفیت‌های بومی گل و گیاه در شهر و استان همدان گفت‌وگویی را با قاسم اسدیان رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان ترتیب دهیم تا در آینده بتوان از ظرفیت‌های بومی کشت گل و گیاه در حوزه زیباسازی فضای سبز شهر بهره برد که در ادامه می‌خوانید:

رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان با اشاره به اینکه امروزه تولید گل و گیاه به روش‌های مختلفی انجام می‌شود گفت: تولید صنعتی و تمام‌خودکار گل از طریق گلخانه‌های شیشه‌ای نخستین روش کشت با هزینه بسیار بالاست که اغلب این نوع کشت مخصوص حوزه صادرات است.

قاسم اسدیان افزود: کشت نیمه سنتی نیز دیگر رویکرد ما در حوزه کشت گل و گیاه است که در حال حاضر از طریق گلخانه‌ها با پوشش پلاستیکی در استان و شهر ما صورت می‌پذیرد.

وی با تأکید بر اینکه در این گلخانه‌های نیمه سنتی برای تردد افراد در محیط گلخانه و نیز اقسام قابل‌کشت گل محدودیتی وجود ندارد تشریح کرد: این گلخانه‌ها اغلب تأمین‌کننده نیازهای داخلی استان و شهر هستند.

اسدیان با تصریح به اینکه عده‌ای نیز گل و گیاه را به حالت سنتی و معیشتی در اراضی کشاورزی و باغی خود کشت می‌کنند عنوان کرد: اغلب این گل‌ها برای مصارف محلی تولید می‌شوند.

رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان بابیان اینکه امروزه گل‌ها برای دو مصرف عمده تولید می‌شوند خاطرنشان کرد: نخست کشت گل و گیاه برای فضاهای آپارتمانی و پاسیوهای اداری و مسکونی و دیگری کشت گیاه برای توسعه فضای سبز و زیباسازی معابر و پارک‌ها و میدان‌ها.

اسدیان بابیان اینکه در حال حاضر شهرداری با بهره‌گیری از ظرفیت پیمانکاری در حوزه گلخانه‌ها متعلق به خود و نیز اجاره گلخانه‌ها نیاز فضای سبز خود را از استان تأمین می‌کند خاطرنشان کرد: آنچه باید موردتوجه تولید و کشت گیاه در شرایط کنونی شهر و استان موردتوجه قرار گیرد این است که باید نیاز آبی گیاهان مشخص شود به‌طوری‌که در حال حاضر خانواده گیاه رزاسه در اقسام مختلف برای هفت ماه می‌توانند گل‌دهی داشته باشند و درعین‌حال نیاز آبی آن‌ها بسیار کم است پس می‌توان از این ظرفیت مناسب برای کشت درمعابر استفاده کرد.

وی با تأکید بر اینکه اگر نکات فنی نگهداری و حرس این گیاه به‌صورت جدی از سوی کارگران شهرداری اعمال شود تا هفت ماه شاهد شادابی و گل‌دهی این گیاه در معابر خواهیم بود خاطرنشان کرد: گل نسترن از دیگر ارقامی گیاهی که می‌توان از آن در معابر برای توسعه فضای سبز بهره برد.

رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان با تصریح بااینکه گل نسترن نیز گیاهی کم آب‌بر است خاطرنشان کرد: شهرداری حتی در برخی از نقاط بنا به شرایط خاص اقلیمی از این گیاه می‌تواند به‌صورت کشت دیم استفاده کند.

اسدیان با تأکید بر اینکه گیاه نسترن جزء گیاهان دارویی محسوب و دارای ارزش درمانی بالایی علاوه بر زیبایی بصری است خاطرنشان کرد:کشت گیاه زیبا و همیشه‌سبز اسطوخودوس و همچنین کشت اسفناج وحشی برای استفاده از آن در معابر و فضای سبز شهری نیز از دیگر ظرفیت‌های بومی شهر و استان در حوزه کشت گل و گیاه محسوب می‌شود.

وی بابیان اینکه اگر شهرداری یک‌بار در معابر اقدام به کشت این گیاه کند تا چند سال می‌تواند از آن در فضای سبز بهره‌مند شود ابراز کرد: نیاز آب کم و نیز خاصیت شبرنگی و درعین‌حال سبز بودن همیشگی این گیاه می‌تواند فضای مدیریت و ساماندهی معابر و حاشیه خیابان را برای شهرداری سهل‌تر کند.

رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان با اشاره به اینکه گیاه سنجد نیز دارای خاصیت شبرنگی است پس می‌توان در حاشیه معابر از آن بهره برد عنوان کرد: برخی از گیاهان بومی شهر همدان نیز همچون اطلسی‌ها که اتفاقاً گیاهی چند ساله است اگر ضوابط و شرایط کاشت در آن از سوی کارکنان فضای سبز شهرداری رعایت شود توانایی ماندگاری و درعین‌حال سبزی و معطر کردن فضای عصرگاهی در شهر را دارند.

وی با اشاره به اینکه بهره‌مندی از گیاهان پیچکی همچون پیچ امین‌الدوله، پیچ اناری و نیز یاس‌ها از دیگر قابلیت‌های بومی فضای سبز شهر و استان همدان است اذعان کرد: علاوه بر گیاهان فوق‌الذکر بهره‌مندی از گیاهان داروئی که علاوه برگل‌دهی در مدتی از سال اندام این گیاهان همچون سرشاخه، برگ‌ها، ساقه‌ها و بذر آن‌ها دارای مصارف دارویی است بنابراین شهرداری می‌تواند به‌صورت دومنظوره نسبت به کشت این گیاهان در فضای سبز شهری اقدام کند.

اسدیان با تأکید دوباره بر ملاک عمل قرار دادن نیاز آبی گیاهان برای استفاده از آن در فضای سبز شهری اظهار کرد: باید در نظر گرفت که توسعه فضای سبز بدون توجه به منابع آبی موجود و نیاز آبی گیاه محقق نمی‌شود به‌طوری‌که نباید تنها درکشت گیاه به زیباسازی فضا توجه کرد بلکه باید تمامی جوانب را سنجید و بعد اقدام درست را ملاک عمل قرارداد.

وی با اشاره به اینکه خوشبختانه شهرداری همدان در عرصه بهره‌مندی از گیاهان مقاوم برای توسعه فضای سبز عملکرد مناسبی دارد عنوان کرد: علاوه برکشت این نوع گیاهان متناسب به شرایط آب‌وهوایی و اقلیمی در باغ شهرداری توسط پیمانکاران فضای سبز بارها شاهد آن بودیم که بخشی از فضای سبز شهری از طریق گیاهان دارویی پوشش داده می‌شود.

مع‌الوصف به نظر می‌رسد عملکرد ستودنی شهرداری همدان در راستای توسعه فضای سبز از طریق به‌کارگیری گونه‌های گیاهی کم‌آب‌بر با اجرای ضوابط فنی در عرصه کاشت، حرس و نگهداری از طریق کارکنان آموزش‌دیده می‌تواند نتیجه مطلوب‌تری را در شهر اطلسی‌ها رقم بزند پس انتظار می‌روید سازمان زیباسازی در به‌کارگیری نیروهای خدماتی در این عرصه برای مانایی بیشتر گیاهان در فضای سبز دقت نظر بیشتری را داشته باشد زیرا این روزها شاهد آن هستیم که گیاهان کاشته شده در معابر علیرغم اینکه ذاتاً گیاهان مقاومی هستند در کمتر از یک ماه به دلیل عدم رعایت ضوابط کاشت و نگهداری نازیبا شده و رشد آن‌ها متوقف می‌شود که این فرآیند منجر به آن می‌شود که در مدت‌زمانی محدود بارها شهرداری اقدام به کاشته گونه‌های مختلف برای جبران این نقصان کند که این هزینه مضاعفی را بر دوش شهرداری بار می‌کند.

طاهره ترابی مهوش