سپهرغرب، گروه شهر: اصولاً سروصدای محیط پیرامون در درازمدت به ایجاد ضایعات فیزیولوژیک در انسان منجر شده و گاه آثارشان به‌صورت خستگی، خواب‌آلودگی، توهم و حتی حملات عصبی تظاهر می‌کند. آلودگی صوتی در عصر فناوری به‌عنوان شایع‌ترین علل کاهش شنوایی عصبی اکتسابی نیز مطرح است و البته هنگامی که این بیماری به گوش آسیب رساند، دیگر قابل درمان نبوده و متأسفانه افراد آلوده به صوت زمانی متوجه مرض خود می‌شوند که بیماریشان به مراحل حاد رسیده و غیر قابل بازگشت شده است.

اساساً شلوغی زیاد و آلودگی صوتی نوعی عامل استرس‌زای بیولوژیک و از عوامل تحریک و تخریب سلسله اعصاب است که نه‌تنها بر سیستم شنوایی، بلکه بر کل بدن آدمی و روان او تأثیرات مخرب خواهد گذاشت. اکثر افراد به‌نوعی به سروصداهای ناهنجار محیط زندگی خود عادت کرده و از آنجا که آلودگی صوتی را جزء لاینفک زندگی خود می‌پندارند، ناراحتی ناشی از مضرات آن را چندان حس نمی‌کنند.

در نهایت اختلالات هورمونی و عدم سلامت که یکی از نمادهای عینی‌اش کاهش شنوایی است، سبب شده تا شخص نتواند با مردم و جامعه اطرافش ارتباط مؤثر و کارآمد برقرار کرده که این به‌نوبه خود باعث کاهش کیفیت زندگی، سلامت روحی و بهداشت روانی او می‌شود و باری بر دوش اجتماع و افراد خواهد گذاشت.

امروزه در جوامع پست‌مدرن آلودگی صوتی به‌دلیل ناملموس بودن و بی‌توجهی افکار عمومی و عادت به شنیدن صداهای غیر استاندارد، در زندگی‌های به‌اصطلاح نوآر و آوانگارد عادی شده و اینکه تحمل آلودگی صوتی و مدارای صوتی از خصایص و ویژگی‌های زندگی در کلان‌شهرها محسوب می‌شود. بنابراین این پدیده پُرصدا به چالشی خاموش و اصطکاکی فرسایشی مبدل شده است؛ هرچند در جهان صنعتی امروز و به‌ویژه در کشورهای توسعه‌یافته سروصدای زیست‌محیطی شامل اصوات ناشی از ترافیک جاده‌ای، ترافیک هوایی و قطارها، صنایع، ساخت‌وسازها و فعالیت‌های معمول است؛ بنابراین کارشناسان عوامل مؤثر در ایجاد آلودگی صوتی در ایران و به‌خصوص تهران را خودروها و موتورسیکلت‌ها دانسته و به‌علاوه بوق‌هایی با اصوات گوش‌خراش و متفاوت عاملی دیوانه‌کننده در میان عوامل ایجاد آلودگی صوتی به‌شمار می‌آیند.

از مضرات آلودگی صوتی همین بس که تحقیقات نشان می‌دهد حتی رشد گیاهان نیز بر اثر سروصدای بلند به‌شدت کاسته شده و در مورد جانوران هم مهاجرت بی‌موقع حیات وحش و پرندگان، سقط جنین، خونریزی گوش، بی‌اشتهایی، بروز حالات پرخاشگرانه، کاهش شیر در موجودات شیرده و کوتاهی طول عمر ازجمله اثرات سروصداهای ناهنجار است. آلودگی صوتی اجسام بی‌جان را نیز بی نصیب نگذاشته و از اهم آثار آلودگی صوتی و ارتعاشات اجسام بی‌جان می‌توان به شکسته شدن شیشه‌ها و ایجاد شکاف در ساختمان‌ها اشاره کرد.

با توجه به شاکله اصلی «اصل پنجاهم قانون اساسی» جمهوری اسلامی ایران، حفاظت از محیط‌زیست که هم نسل امروز و هم نسل‌های بعدی می‌بایست در آن حیات اجتماعی رو به رشدی داشته باشند، وظیفه‌ای عمومی تلقی شده و از این رو فعالیت‌های اقتصادی و غیره آن که با آلودگی محیط‌زیست یا تخریب غیر قابل جبران آن ملازمه پیدا کند، جرم و ممنوع است. هم‌اینک در شرایطی به‌سر می‌بریم که اخباری مبنی بر اعلام فهرست حدود 600 نقطه خارج از حد استاندارد آلودگی صوتی در تهران منتشر شده و نشانه هشداری جدی برای همه شهروندانی است که در شرایط نابه‌سامان هشدار و فرابحرانی روزگار را سپری می‌کنند.