سپهرغرب، گروه استان‌ها - طاهره ترابی‌مهوش: امروزه آب در مناطق مختلف کشور به‌عنوان یک کالای اساسی مطرح است و می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در معادلات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی یک منطقه داشته باشد چنانکه در تقسیم‌بندی مصارف آب به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک کشور، آب آشامیدنی از اولویت بالایی برخوردار است، هرچند که سهم آن در میان سایر مصارف قابل‌توجه نباشد.
مهم‌ترین عاملی که باعث اولویت‌بخشی به مصرف آب در بخش شرب می‌شود شرایط ویژه کیفیت آب آشامیدنی است که تأثیر آن در سلامت آحاد جامعه غیرقابل‌انکار است. خشک‌سالی‌های پی‌درپی و چندساله اخیر در کشور نه‌تنها تأمین آب آشامیدنی را به لحاظ کمیت با چالش مواجه کرده بلکه باعث افزایش غلظت املاح و کاهش کیفیت آن نیز ‌شده و درنتیجه کاهش رضایت مصرف‌کننده را در پی داشته‌است.
افزایش شوری و سختی آب در برخی از مناطق روستاهای شهرستان همدان و همچنین افزایش حجم مواد آلی مولد طعم و بو در منابع آب سطحی از مهم‌ترین عوامل تخریب کیفیت آب ناشی از عامل خشک‌سالی بوده‌است. این عوامل هرچند به‌صورت مستقیم بر سلامت مصرف‌کنندگان تأثیر نداشته اما کاهش مقبولیت آب را در پی داشته‌است. 
آنچه دراین‌بین قابل‌ذکر است و درواقع یکی از نقاط قوت مجموعه شرکت‌های آب و فاضلاب روستایی محسوب می‎شود کنترل کیفیت آب آشامیدنی به لحاظ عوامل میکروبی بوده که یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر سلامت مصرف‌کنندگان است به‌گونه‌ای که در شمارگان مختلف روزنامه سپهرغرب طی سه سال گذشته بارها به این مشکل به دلیل مراجعه مکرر اهالی به دفتر روزنامه از سوی مرکز بهداشت شهرستان و شرکت و آب فاضلاب روستایی پرداخته و پیگیر رفع مشکل بوده‎ایم که ثمره این تلاش‌ها و مساعدت این بود که خوشبختانه آب سه روستای کنجینه، یکانه و سرخ آباد به لحاظ میکروبی و میزان املاح عاری از آلودگی شده‌است.
اما با توجه به اصرار اهالی مبنی بر مشکل‌دار بودن آب، بار دیگر اعضای تحریریه سپهرغرب بدون هیچ‌گونه هماهنگی قبلی در روستا حاضر و از اهالی خواستارارائه نمونه آب شدند که آب دریافتی بدون اطلاع شرکت آب و فاضلاب روستایی در اختیار یک آزمایشگاه صالح قرار گرفت و نتیجه دریافتی نیز خوشبختانه مهر تأییدی بود بر گفته‌های شرکت آب و فاضلاب روستایی همدان. برای دریافت اطلاعات دقیق از فعالیت‌های صورت گرفته با مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب روستایی همدان هم‌کلام شدیم که در ادامه می‌خوانید:
مصطفی هاشمی با بیان اینکه تا چندی پیش برای تأمین آب این روستا برداشت‌ها از طریق چاه‌های دست کند با عمق 20 متر بود، تصریح کرد: اما در حال حاضر روزبه‌روز سطح آب‌های زیرزمینی در حال پایین رفتن است.
وی با اشاره به اینکه متأسفانه هم‌اکنون برداشت‌ها از عمق 250 متری صورت می‌پذیر، اذعان کرد: بر این اساس هرچقدر عمق پایین‌تر باشد با لایه‌های نمکی بیشتری مواجه می‌شویم.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب روستایی همدان ادامه داد: وجود نمک منجر به آن می‌شود که در طعم و رنگ آب کمی کدورت را احساس کنیم گرچه میزان این املاح در حد استاندارد است اما ازآنجایی‌که ذائقه ما با شاخص ای سی (میزان هدایت الکتریکی که با میزان املاح موجود در آب مرتبط است) قبلی یعنی شاخص 500 تا 600 سازگار شده‌است دیگر افزایش املاح را ذائقه ما قبول نمی‌کند.
وی با اشاره به اینکه میزان شاخص (ای سی) در جهان تعریف خاصی دارد که کشور ما نیز از این استاندارد مبرا نیست، اذعان کرد: میزان ای سی تا عدد یک هزار 500 برای آب شرب مجاز است اما ازآنجایی‌که در استان همدان میزان ای سی آب قبل از خشک‌سالی‌های اخیر بسیار پایین بوده پس بالاتر رفتن میزان آن به نظر مردم محسوس است (ازآنجایی‌که آب‌های سبکی مصرف کرده‌ایم ذائقه ما به سبکی آب عادت کرده‌است.)
هاشمی افزود: ما نمی‌توانیم ذائقه مردم را تغییر دهیم اما برای حل این مشکل دو راه وجود داشت نخست اینکه چاه جدیدی حفر کنیم که این راهکار عملیاتی و چاه دستی به عمق 80 متر حفر شد اما امسال ازآنجایی‌که در اراضی کشاورزی اطراف این چاه حفرشده چاه‌های غیرمجاز وجود داشت باوجود اینکه میزان ای سی آب برای امتزاج با آب چاه قبلی برای پایین آوردن میزان ای سی مناسب (600 تا 700) بود دچار نقصان آبی دهی شده‌است.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب روستایی همدان با بیان اینکه برای پیدا کردن راه‌حلی جدید با مسؤولان محلی، مدیران آب منطقه‌ای و کارشناسان مربوطه بار دیگر همفکری صورت گرفت و محلی برای حفر چاهی جدید در دشت سرخ‌آباد در نظر گرفته شد، تشریح کرد: خوشبختانه عملیات حفر آن آغاز تا عمق 200 متر انجام شده که همچنان با مجوز آب منطقه‌ای حفر چاه و بررسی لایه‌های آن در عمق پایین‌تر ادامه دارد تا از یک‌سو با لایه‌های نمکی برخورد نداشته باشیم و از طرفی بتوانیم به میزان آب استحصال‌شده و دریافتی برای داشتن آب پایدار اعتماد کنیم.
وی با بیان اینکه البته آب فعلی هدایت‌شده به شبکه روستایی این سه روستا را اهالی می‌توانند با نصب دستگاه‌های تصفیه خانگی برای شرب شیرین‌تر کنند، عنوان کرد: در حال حاضر در شهرهایی همچون ساوه و قم شبکه آب شرب از مصارف دیگر مجزاست به‌گونه‌ای که از شیرهای آب داخل منازل تنها برای مصارف بهداشتی استفاده می‎شود و افراد مجبورند برای تأمین آب شرب به جایگاه‌های تعبیه‌شده در شهر برای فروش آب مراجعه کنند.
صادقی با اشاره به اینکه ما نیز مانند شهرهای بزرگ می‌توانستیم به‌جای حفر چاه سامانه آب‌شیرین‌کن (ایستگاه فروش) در یک نقطه برای این سه روستا مستقر کنیم، خاطرنشان کرد: اما ما راه سخت‌تر را انتخاب کردیم تا بتوانیم هم‌زمان آب باکیفیت در اختیار کل شبکه و اهالی قرار دهیم.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب روستایی همدان با تأکید بر اینکه کاهش سطح آب زیرزمینی یک امر تحمیلی از سوی طبیعت و اقلیم است، ابراز کرد: پس نمی‌توان انتظار داشت به‌صورت آنی این مشکلات مرتفع شود چراکه عملیات‌ این‌چنینی زمان‌بر هستند.
مع‌الوصف همان‌گونه که گفته شد آب روستاهای کنجینه، یکانه و سرخ‌آباد هم به لحاظ میکروبی و هم به لحاظ میزان شاخص (ای سی) طبق استانداردهای مجاز جهانی و کشوری است و به نظر می‌رسد نباید از تلاش‌های صورت گرفته از سوی شرکت آب و فاضلاب روستایی همدان برای بهتر کردن کیفیت آب غافل شد چنانکه اهالی حتی می‌توانند مشکل اندکی که به‌ظاهر آب و طعم شوری آن دارد را نیز با نصب دستگاه تصفیه آب خانگی مرتفع کنند تا با دادن فرصت لازم برای خدمات‌رسانی بهتر، شرکت آب و فاضلاب روستایی در اقدامی کارشناسی شده چاه جدید را تکمیل و آب پایداری را به شبکه خانگی، با کیفیت بهتر گسیل کند.